BOOK REVIEW: MARATHI BOOK फिन्द्री

फिन्द्री

लेखक सुनीता बोर्डे

एका उपेक्षित समाजाच्या एका गरीब, व्यसनात राख झालेल्या कुटुंबाची कहाणी आणि त्याच राखेतून एक ठिणगी उठते, ती ठिणगी शिक्षणाची, ती ठिणगी प्रवाहाच्या विरुद्ध जाण्याची, ती ठिणगी जगण्याची!!! 

सुनीता बोर्डेचं फिन्द्री म्हणजे एका नकुशी झालेल्या मुलीची गोष्ट, त्या काळातली गोष्ट जेव्हा स्त्री ही नकुशी होती. आई म्हणून हवी, बायको म्हणून हवी, पण मुलगी म्हणून आपल्या पोटाला नको. मग संगीचं आयुष्य सुरू झालं तेच जन्मदात्याच्या शिवी पासून. खायला अन्न नाही, अंगावर पुरेसा कापड नाही तिथे शिक्षणाची काय सोय, पण संगीची आई भलती जिद्दी आणि पक्क्या निर्धाराची. सारं जग विरुद्ध गेलं तरी चालेल पण मुलीला शिकवायचं हे प्रण घेतलेली. या कादंबरीत जात, धर्म, पितृसत्ता (patriarchy), लिंगभेद, स्त्री संघर्ष, स्त्रीचं आर्थिक परावलंबन ह्या सर्व गोष्टीचें अनेक पैलुंचे चित्रण आहे. या कादंबरीत संवादात महाराष्ट्रातील मराठवाडा प्रदेशातील अति ग्रामीण भागातील बोलीभाषेचा पैलू लेखनात दिसून येतो. 

कादंबरीतील काही टिपलेले वाक्य

* गरजेच्या तिव्रतेवर माणसाचे वागणेच नव्हे , तर भाषादेखील अवलंबून असते हेच खरं!

* जास्त आनंदात जसा माणूस फक्त मातृभाषाच बोलतो तसा दुःखात, भीतीमध्ये देखील तो मातृभाषा बोलतो!

*भूक हाच जगातला सर्वव्यापी धर्म असतो, म्हणूनच स्वतः भुकेला कोणताच धर्म नसतो. खरं तर जगात भुकेएवढं धर्मनिरपेक्ष कुणीच नाही!

* पुढे चालून लक्षात आलं माणसांच्या जातीपेक्षा शब्दांच्या जाती वेगळ्या असतात! माणसं जशी जातीवरून भांडतात,

तसे शब्द भांडत नाहीत. माणसासारखा शब्दांना एकमेकांचा बाट होत नाही, शब्दांच्या जाती-जातीत जातीवरून दंगे होत नाहीत. उलट, एका रांगेत एकमेकांच्या शेजारी बसून वाक्याला अर्थ देतात. अशीच वाक्य जीवनाला अर्थ देतात. माणसांच्या जातीपेक्षा शब्दांच्या जाती खरंच शहाण्या असतात!